คู่มือรวมอักษรย่อที่เกี่ยวข้องกับการศึกษาฉบับสมบูรณ์
ในแวดวงการศึกษาของไทย ตั้งแต่ระดับชั้นเรียนไปจนถึงระดับกระทรวง มีการใช้อักษรย่อและคำย่อเฉพาะทางอยู่มากมาย การทำความเข้าใจคำย่อเหล่านี้เป็นสิ่งจำเป็นสำหรับนักเรียน นักศึกษา ผู้ปกครอง และบุคลากรทางการศึกษา เพื่อให้สามารถสื่อสารและทำความเข้าใจเอกสารต่าง ๆ ได้อย่างถูกต้อง บทความนี้ได้รวบรวมและจัดหมวดหมู่อักษรย่อที่สำคัญไว้อย่างเป็นระบบ เพื่อเป็นคู่มือสำหรับทุกคนครับ
หากต้องการทบทวนความหมายของอักษรย่อในหมวดหมู่อื่น ๆ สามารถไปที่ หน้าหลักอักษรย่อไทย ได้ครับ
หมวดที่ 1: อักษรย่อระดับการศึกษา
เป็นกลุ่มคำย่อพื้นฐานที่สุดที่ใช้ระบุระดับชั้นเรียนและประเภทของสถานศึกษา
| อักษรย่อ | คำเต็ม | คำอธิบาย |
|---|---|---|
| ป. | ประถมศึกษา | ระดับการศึกษาชั้นปีที่ 1-6 |
| ม. | มัธยมศึกษา | ระดับการศึกษาชั้นปีที่ 1-6 ในระดับมัธยม |
| ปวช. | ประกาศนียบัตรวิชาชีพ | วุฒิการศึกษาสายอาชีพ เทียบเท่าระดับ ม.6 |
| ปวส. | ประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง | วุฒิการศึกษาสายอาชีพ เป็นอนุปริญญา เรียนต่อ 2 ปีหลังจบ ปวช. หรือ ม.6 |
| รร. | โรงเรียน | สถานศึกษาทั่วไป |
| ว. | วิทยาลัย | สถานศึกษาระดับอุดมศึกษาหรือสายอาชีพ |
| ม. | มหาวิทยาลัย | สถานศึกษาระดับอุดมศึกษาที่เปิดสอนถึงระดับปริญญา |
| กศน. | กรมส่งเสริมการเรียนรู้ (เดิมคือ การศึกษานอกโรงเรียน) | หน่วยงานที่จัดการศึกษานอกระบบโรงเรียน |
หมวดที่ 2: อักษรย่อวุฒิการศึกษาปริญญา
อักษรย่อสำหรับวุฒิการศึกษาในระดับปริญญาตรี โท และเอก ในสาขาวิชาต่าง ๆ
| อักษรย่อ | คำเต็ม | ระดับ |
|---|---|---|
| วท.บ. | วิทยาศาสตรบัณฑิต | ปริญญาตรี |
| วศ.บ. | วิศวกรรมศาสตรบัณฑิต | ปริญญาตรี |
| ศศ.บ. | ศิลปศาสตรบัณฑิต | ปริญญาตรี |
| บช.บ. | บัญชีบัณฑิต | ปริญญาตรี |
| บธ.บ. | บริหารธุรกิจบัณฑิต | ปริญญาตรี |
| น.บ. | นิติศาสตรบัณฑิต | ปริญญาตรี |
| ค.บ. | ครุศาสตรบัณฑิต | ปริญญาตรี |
| ศ.บ. | ศิลปบัณฑิต | ปริญญาตรี |
| พย.บ. | พยาบาลศาสตรบัณฑิต | ปริญญาตรี |
| วท.ม. | วิทยาศาสตรมหาบัณฑิต | ปริญญาโท |
| วศ.ม. | วิศวกรรมศาสตรมหาบัณฑิต | ปริญญาโท |
| ศศ.ม. | ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต | ปริญญาโท |
| ปร.ด. | ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต (Ph.D.) | ปริญญาเอก |
หมวดที่ 3: อักษรย่อตำแหน่งทางวิชาการและบุคลากร
ตำแหน่งของคณาจารย์ในระดับมหาวิทยาลัยและผู้บริหารสถานศึกษา
| อักษรย่อ | คำเต็ม | คำอธิบาย |
|---|---|---|
| อ. | อาจารย์ | ตำแหน่งเริ่มต้นของคณาจารย์ในมหาวิทยาลัย |
| ผศ. | ผู้ช่วยศาสตราจารย์ | ตำแหน่งทางวิชาการที่สูงกว่าอาจารย์ |
| รศ. | รองศาสตราจารย์ | ตำแหน่งทางวิชาการที่สูงกว่าผู้ช่วยศาสตราจารย์ |
| ศ. | ศาสตราจารย์ | ตำแหน่งทางวิชาการสูงสุดของคณาจารย์ |
| ดร. | ด็อกเตอร์ | คำนำหน้าผู้ที่สำเร็จการศึกษาระดับปริญญาเอก |
| ผอ. | ผู้อำนวยการ | ผู้บริหารสูงสุดของโรงเรียนหรือหน่วยงาน |
| อจญ. | อาจารย์ใหญ่ | ตำแหน่งผู้บริหารโรงเรียนในอดีต (ปัจจุบันคือ ผอ.) |
หมวดที่ 4: อักษรย่อหน่วยงานและองค์กรสำคัญ
ชื่อย่อของกระทรวง กรม และหน่วยงานที่กำกับดูแลนโยบายการศึกษาของประเทศ
| อักษรย่อ | คำเต็ม |
|---|---|
| ศธ. | กระทรวงศึกษาธิการ |
| อว. | กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม |
| สพฐ. | สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน |
| สอศ. | สำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา |
| สกศ. | สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา |
| ก.พ. | สำนักงานคณะกรรมการข้าราชการพลเรือน |
| สสวท. | สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี |
| ทปอ. | ที่ประชุมอธิการบดีแห่งประเทศไทย |
| กสศ. | กองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา |